Şiir bir insan gibi geçmeli aramızdaki hayattan
ANTOLOJİDE EN GENÇ ŞAİR REFİK DURBAŞ
Haydar Ergülen’i genç şairler arasında sayıyorum.
Teşekkür ederim.
Dağlarca, İlhan Berk, Arif Damar, Attila İlhan’la görüştükten sonra siz bana bir hayli genç göründünüz. Şiirin ve şairin yaşı olur mu bilmem ama siz 50’li yaşlarda genç kuşak şairler arasında sayılıyorsunuz.
Yakın zamana kadar en genç şair olarak Refik Durbaş bilinirdi. Refik’le aramızda bir 10 yaş var herhalde. Mehmet Fuat’ın antolojisinde en genç şair sanıyorum Refik Durbaş’tır.
O antolojinin eskiliğinden olmasın.
Yok, antoloji yenilendi Mehmet Ağabey (Mehmet Fuat) ölmeden önce. Bize genç şair demiyorlar, 80 kuşağı, 80’li şairler diyorlar.
Şairliğe kabul edilmek için bir yaş sınırı mı var?
Bizde 25’ine kadar şair olamazsanız bir daha şair diye kabul etmiyorlar. Şairler 18-25, bilemediniz 30 yaşına kadar ilk önemli yapıtlarını vermiş oluyorlar. Ondan sonra bazıları onun primini yiyor, bazıları da benim gibi devam ediyorlar.
GENELDE ŞİİR GENÇ İŞİDİR DERLER
Bu bize özgü bir standart mı?
Genelde şiir genç işidir derler. İnsanın dünyaya daha tepkili olduğu, çok sorusunun olduğu dönemlere ilişkin birşey şiir. Bence öyle başlıyor, sorulara yanıt aramakla başlıyor. Cevaplar bularak da bitmiyor. Çünkü zaten cevap bulamıyorsunuz. Şiirde öyle birşey var.
Şair, hep soru soran mıdır?
Aldığı cevaplarla tatmin olmayandır, diyelim. Bulduğu şeyin aradığı şey olduğunun farkında olmayabilir bazen. Cevap alıyordur ama o bulduğu şeyin aradığı şey olup olmadığının farkında olmayabilir. O yüzden de şiir yazmanın bir bahanesidir, ben sürekli arıyorum. Hakikati ararsınız, gerçeğin peşine düşersiniz, başka meseleler vardır. Böyle böyle doldurabilirsiniz.
Benim katılmadığım bir tez var. 80’li 90’lı yaşlarını geride bırakmış şairlerimiz için zaman zaman “artık şiiri bıraksınlar, 60’ından sonra şiir mi yazılır” diyenleri duydum. Şiir yazmanın bir yaşı var mıdır?
Tam tersi, yıllar geçtikçe olgunlaştıkça daha iyi şiir yazarsınız. Şu var. Belki de onu bir gavur söylemiş olabilir; “40’ından sonra şiire başlanmaz” der. Yazılmaz demez de, başlanmaz der.
Ruhtan sökün etmeyen dil nasıl?
40’ından sonra peygamber olunur sözü de var, Mevlana örneği de...
Evet, Mevlana da var. Ama ben onları ayırıyorum. Onlar velilerden. O velilik. Veliliğin yaşı yok bence.
Şiir hep çocuk kalandır, büyümeyendir... Dil işçilerinin belli bir yaşta emekli olmalarını bu yüzden dil kaybı olarak görüyorum.
Bu kadar yetkin eserler vermiş Dağlarca’yı, İlhan Berk’i düşünelim. Bizim büyük şairlerimiz. “Artık yazmasınlar” diye bir imada bulunmak dile de haksızlık değil mi? Dağlarca’nın 150’den fazla yapıtı var. İlhan Berk’in de 50’den fazla yapıtı vardır. Türkçe’yi bu kadar zenginleştirmiş, ayrıca pekçok şairin çıkmasına vesile olmuş insanlara tam tersi, “daha çok yazsın” demek gerekir bence. Başımızda olsunlar.
